Modern yaşamın getirdiği hareketsizlik, masa başı çalışma düzeni ve artan stres, bireyleri daha fazla egzersiz yapmaya yönlendiriyor. Ancak uzmanlara göre egzersiz yapmak kadar, onu nasıl yaptığımız da büyük önem taşıyor. Bilinçsiz, plansız ve bilimsel temelden uzak uygulamalar; sağlığı desteklemek yerine sakatlık riskini artırabiliyor. Uzmanlar, özellikle son yıllarda yanlış egzersiz alışkanlıklarına bağlı kas-iskelet sistemi sorunlarında dikkat çekici bir artış yaşandığına işaret ediyor. İstanbul Rumeli Üniversitesi Egzersiz ve Spor Bilimleri Bölümü Bölüm Başkan Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Ayşenur Kurt, egzersizin bilinçsiz ve bilimsel ilkelere uygun olmadan yapılmasının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği uyarısında bulundu. Kurt’a göre, doğru planlanmayan antrenman programları; kas-iskelet sistemi yaralanmaları, kronik ağrılar ve uzun vadede egzersizden tamamen uzaklaşma gibi olumsuz sonuçlar doğurabiliyor.
İstanbul Rumeli ÜniversitesiIsınma ve Soğuma İhmal Edilmemeli
Dr. Kurt, egzersize ısınmadan başlamanın ve aniden sonlandırmanın yaralanma riskini belirgin şekilde artırdığını belirtti. Isınmanın kas sıcaklığını artırarak kas ve tendonların elastikiyetini yükselttiğini, sinir-kas iletimini hızlandırdığını ve eklem hareket açıklığını geliştirdiğini ifade eden Kurt, soğuma sürecinin ise kalp atım hızının ve kan basıncının kademeli olarak normale dönmesini sağladığını vurguladı. American College of Sports MedicineYanlış Teknik Yaralanmaya Davetiye Çıkarıyor
Egzersizlerin hatalı teknikle uygulanmasının eklemlere ve bağ dokularına zarar verebileceğini belirten Kurt, özellikle bel, diz, omuz ve kalça bölgelerinde aşırı kullanıma bağlı yaralanmaların sık görüldüğünü ifade etti. Biyomekanik temelli araştırmaların, doğru teknikle yapılan egzersizlerin kas aktivasyonunu optimize ettiğini ve hareket ekonomisini artırdığını gösterdiğini aktaran Kurt, teknik yeterlilik sağlanmadan yük artırmanın özellikle direnç egzersizlerinde bel ve diz yaralanmalarının önemli bir nedeni olduğunu söyledi. Bu nedenle egzersize hafif yüklerle başlanması, hareket öğrenilmeden ağırlık artırılmaması ve gerektiğinde uzman desteği alınması gerektiğini vurguladı.
Aşırı Yüklenme Performansı Düşürüyor
Kısa sürede yoğun ve uzun süreli egzersiz yapmanın vücudu geliştirmek yerine yıpratabileceğini dile getiren Kurt, yüklenme ile toparlanma arasındaki dengenin korunmasının hayati önem taşıdığını belirtti. Yetersiz dinlenmenin kronik yorgunluk, performans düşüşü, uyku problemleri ve bağışıklık sistemi baskılanması gibi sonuçlara yol açabileceğini söyledi. International Olympic CommitteeDünya Sağlık Örgütü’nün Egzersiz Önerileri
World Health Organization (WHO) verilerine göre yetişkin bireylerin haftada 150–300 dakika orta şiddette veya 75–150 dakika yüksek şiddette aerobik egzersiz yapması ve haftada en az iki gün kas güçlendirici çalışmalara yer vermesi öneriliyor. Dr. Ayşenur Kurt, egzersiz programlarının yaş, sağlık durumu ve fiziksel uygunluk düzeyine göre planlanması gerektiğini belirterek, aerobik ve kuvvet egzersizlerinin dengeli biçimde uygulanmasının önemine dikkat çekti. Düzenli aralıklarla hareket kalitesi ve kas kuvvetinin değerlendirilmesi ve gerektiğinde profesyonel egzersiz danışmanlığı alınmasının sakatlık riskini azaltacağını ifade etti.
“Güvenli Egzersizin Üç Temel Unsuru Var”
Dr. Kurt, egzersizin doğru planlandığında sağlığı koruyan ve geliştiren güçlü bir araç olduğunu belirterek sözlerini şöyle tamamladı: “Isınma ve soğuma alışkanlığı kazanmak, egzersizleri doğru teknikle uygulamak ve yüklenmeyi kademeli artırmak; güvenli ve etkili egzersizin üç temel unsurudur. Bilimsel ilkelere uygun hareket edildiğinde egzersiz, risk değil güçlü bir sağlık yatırımıdır.”
