Kundura Hafıza Arşiv ve Araştırma Merkezi’nin misafir sanatçı ve araştırmacı destek programı Vardiya, 2026 dönemi için başvuruları kabul etmeye hazırlanıyor.
Beykoz Kundura bünyesinde faaliyet gösteren Kundura Hafıza Arşiv ve Araştırma Merkezi, 2022 yılından bu yana güncel sanat üretimlerini arşivle buluşturan Vardiya programını 2026 yılında genişleyen yapısıyla sürdürmeye hazırlanıyor. Araştırmacıları, sanatçıları ve kültür profesyonellerini arşivle birlikte düşünmeye davet eden program, bu yıl da açık çağrı yoluyla katılımcılarını belirleyecek.
Adını, Venedik İtalyancasında vàrdia, İtalyancada guardia ve guardare sözcüklerinden türeyen; “korumak, gözetmek, nöbet tutmak” anlamlarını taşıyan vardiya kavramından alan program, işçilerin birbirlerine nöbet devrettikleri vardiya sisteminden ilham alıyor. Bu çerçevede Vardiya, arşivi koruyan, gözeten ve süreklilik içinde devreden bir araştırma ve üretim modeli öneriyor.
Kundura Hafıza’nın, yerel bilgeliğin izini süren ve yitirilenleri korumaya odaklanan yaklaşımı ile Beykoz Kundura’nın yenilikçi ve araştırmacı perspektifinin birlikteliğinden doğan Vardiya, arşivi araştırmacılara ve sanatçılara emanet ediyor. Program, arşivciliğin temelindeki toplama ve derleme ilkelerinden hareketle katılımcılara yorumlama yetkisi tanıyarak, sanat pratiği aracılığıyla yeni bir araştırma alanı açmayı hedefliyor.
Yılın belirli dönemlerinde gerçekleştirilecek çalışma sürecinde, açık çağrı ile seçilen araştırmacılar ve sanatçılar, arşivle birebir temas kurarak yedi günlük vardiyalar halinde çalışmalarını yürütecek. Her katılımcı, kendi vardiyasının sonunda arşivi bir sonraki katılımcıya, sürecin parçası olan bir not, buluntu ya da iz aracılığıyla devredecek. Bu devrin biçimine katılımcının kendisi karar verecek.
Bu vardiyalı araştırma sisteminde ortaya çıkan kavramsal ve pratik üretimler, 13 Haziran 2026 tarihinde düzenlenecek kamusal bir oturumda paylaşılacak. Sunumlar, araştırma süreçlerinin nasıl şekillendiğini, arşivle kurulan ilişkileri ve bu sürecin katılımcılar üzerindeki düşünsel ve duygusal etkilerini görünür kılmayı amaçlayacak.
Araştırma Alanları
Vardiya 2026 açık çağrısı kapsamında projeler üç ana başlık altında değerlendirilecek:
- Osmanlı ve Erken Cumhuriyet Dönemi Endüstrileşme Çalışmaları
- Kültürel Mirası Koruma ve Kent Hafızası Çalışmaları
- Sözlü Tarih Çalışmaları
Her proje alanından iki kişi olmak üzere toplam altı katılımcı, 20.000 TL destekten yararlanacak.
Seçici Kurul
2026 yılı Vardiya proje seçici kurulunda, Kundura Hafıza Arşiv ve Araştırma Merkezi ekibinin yanı sıra, alanlarında uzman dört bağımsız isim yer alacak: Merve Akar Akgün, Prof. Dr. Burak Asiliskender, Doç. Dr. İsmet Akça ve S. Buse Yıldırım. Değerlendirmede, projelerin belirlenen araştırma alanlarıyla ilişkisi, arşivle kurulabilecek bağ ve etik, hukuki ve akademik uygunluk temel kriterler arasında yer alacak.
Takvim ve Başvuru Süreci
Başvurular 27 Şubat 2026 Cuma saat 18.00’de sona erecek. Sonuçlar 9 Mart 2026 tarihinde katılımcılara e-posta yoluyla bildirilecek.
Araştırma çalışmaları 6–12 Nisan, 13–19 Nisan ve 20–26 Nisan 2026 tarihleri arasında belirlenen dönemlerden birinde gerçekleştirilecek. Katılımcıların, araştırma sonuçlarını 13 Haziran 2026 tarihinde düzenlenecek oturumda sunmaları beklenecek.
