“Tarih çoğu zaman kazananları yazar, ama hakikat çoğu zaman susturulan kadınların fısıltılarında saklıdır.”
Kahraman erkeklerin hikâyeleri anlatılır. Denizleri aşan, şehirleri yakan, savaşları kazanan erkeklerin hikâyeleri…
Oysa dikkatle bakıldığında, satır aralarında kalmış başka bir tarih daha vardır: susturulan, cezalandırılan, yok sayılan, ama yine de iz bırakmış kadınların tarihi…
Medusa vardır mesela, yılan saçlı bir canavar olarak hatırlanan… Bir zamanlar çok güzel bir kadın olduğunu değil de yılan saçlı bir canavar olduğunu hatırlarız.
Cezalandırılan değil, cezaya dönüştürülen bir kadının hikayesidir bu… Canavarı anlatan bir hikâye gibi görünse de aslında toplumun bir kadını nasıl canavara çevirdiğini anlatır dinleyenlere…
Apollo tarafından geleceği görme yetisi verilen Cassandra vardır mesela… Yeteneğinin beraberinde laneti de verilmiştir: kimse onun sözüne inanmayacaktır.
O, tarih boyunca sesi duyulmayan kadınların sembolü gibidir. Geleceği görür, felaketlerin haberini verir, insanları uyarır ama sesi boşluğa düşer…
Olağanüstü bir dokumacı olan Arachne, yeteneğiyle Tanrıça Athena’yı bile zorlar. Ancak Tanrıça onu cezalandırır ve bir örümceğe dönüştürür. Bu, yetenekli kadınların tarih boyunca nasıl susturulduğunu adeta bir çırpıda anlatır.
Kahramanların destanı Odyssey’de küçük bir ayrıntı gibi geçer Penelope… Yıllarca sarayındaki erkeklerin baskısı altında kalır, ama zekâsıyla direnir.
Gündüzleri dokuduğu kefeni geceleri sökerek zamanı durdurur. Penelope’nin inanılmaz sabrı ve ince zekâsı sayesinde bir krallığın kaderi yıllarca askıda kalır…
Tanrıça Hera tarafından cezalandırılır güzel sesli Echo… Onun cümleleri elinden alınır, sesi olup sözü elinden alınanların simgesidir adeta…
Bu mitler, insanlığın hafızasıdır. Ama tarih hep kazananlar tarafından yazılır. Oysa hakikat, çoğu zaman kadınların başına gelen olaylarda, satır aralarında saklıdır.
Kadınların hikâyeleri, gürültüyle değil, yüzyıllarca fısıldanır.
Ve belki de 8 Mart, tam da bu yüzden vardır: Unutulmuş kadınların hikâyelerini satır aralarından bulup çıkarmak, onları görünür kılmak ve sessizliğe mahkûm edilmiş sesleri yankılamak için…
